Bông tẩy trang vải là những miếng vải nhỏ, thường tròn cỡ lòng bàn tay, dùng thay bông gòn rồi giặt lại; một người tẩy trang mỗi tối cần khoảng mười bốn đến hai mươi miếng để luân phiên một tuần. Chúng lau sạch như bông thường, cái cần học là cách giặt cho miếng vải không ố mascara và không có mùi.
Phần dưới nói về chất vải nên chọn, cách tính số miếng theo thói quen của bạn, quy trình từ lúc tẩy trang tới lúc phơi, cách xử lý vết son lì và mascara chống nước, tự may từ áo cũ, và lúc nào thì miếng vải đã đến lúc bỏ.
Chọn chất vải: mỗi loại hợp với việc gì
Bông tẩy trang vải có nhiều chất liệu. Không có loại tốt nhất, chỉ có loại hợp với cách bạn trang điểm.
| Chất vải | Cảm giác | Hợp với | Điểm cần biết |
|---|---|---|---|
| Vải bông dệt kim, giống áo thun | Mềm, mỏng, khô nhanh | Thoa nước hoa hồng, lau nhẹ | Dễ tự may từ áo cũ |
| Vải bông xù, giống khăn mặt | Dày, thấm nhiều, hơi nhám | Tẩy trang lớp nền dày, mascara | Phơi lâu khô hơn, dễ có mùi nếu phòng ẩm |
| Vải sợi tre | Rất mềm, mịn | Da nhạy cảm, vùng mắt | Sợi tre thường đã qua xử lý hoá học thành viscose, không "tự nhiên" như tên gọi |
| Vải nhung, sợi siêu mịn | Mềm, lau sạch chỉ với nước | Lau trang điểm nhẹ | Là sợi tổng hợp, mỗi lần giặt có thể nhả xơ nhỏ |
| Hai mặt khác nhau | Một mặt mịn, một mặt xù | Người vừa thoa vừa lau | Linh hoạt, may phức tạp hơn |
Nếu da bạn nhạy cảm, đừng chọn theo màu đẹp. Chọn màu sẫm hoặc màu xám nếu bạn hay dùng mascara, son đậm; vết ố trên vải màu sẫm khó thấy hơn và bạn sẽ không bỏ miếng vải sớm chỉ vì nhìn bẩn.
Tính số miếng cho thói quen của bạn
Mua thiếu thì phải giặt mỗi ngày, mua thừa thì để ẩm mốc trong ngăn kéo. Tính theo ba câu hỏi:
- Mỗi tối bạn dùng mấy miếng? Người trang điểm nhẹ thường hai miếng: một cho dầu tẩy trang, một cho nước hoa hồng. Người trang điểm mắt đậm có thể cần ba.
- Bạn giặt mấy lần mỗi tuần? Nếu giặt máy cuối tuần, cần đủ miếng cho bảy ngày cộng thêm vài miếng dự phòng lúc đồ chưa khô.
- Có ai dùng chung không? Không nên dùng chung miếng tẩy trang với người khác; mỗi người một màu riêng.
- Ví dụ giả định: một người, hai miếng mỗi tối, giặt mỗi tuần một lần thì cần mười bốn miếng, cộng sáu miếng dự phòng, tổng hai mươi.
- Người chỉ thoa nước hoa hồng buổi sáng: thêm bảy miếng.
- Người hay đi công tác: thêm một túi lưới nhỏ đựng miếng bẩn mang về giặt.
Mua theo số đã tính, không mua cả bộ năm mươi miếng vì giá có vẻ hời. Miếng thừa nằm trong ngăn kéo vài năm cũng ố và xơ như miếng đã dùng.
Từ lúc tẩy trang tới lúc phơi
Quy trình đơn giản, nhưng bỏ qua bước xả nhanh buổi tối là lý do vết mascara bám vĩnh viễn:
- Thoa dầu hoặc sáp tẩy trang lên mặt bằng tay, massage cho tan lớp trang điểm, rồi mới dùng miếng vải ẩm lau nhẹ. Miếng vải không phải là thứ chà cho sạch.
- Với mascara chống nước, áp miếng vải thấm dầu tẩy trang lên mi mười giây cho tan, rồi lau xuống một chiều. Không chà qua lại.
- Lau xong, xả ngay miếng vải dưới vòi nước, xoa chút xà phòng bánh, vò nhẹ, vắt bớt nước.
- Thả miếng đã xả vào túi lưới giặt có khoá kéo, treo túi ở chỗ thoáng chứ không để trong hộp kín.
- Cuối tuần cho cả túi lưới vào máy giặt cùng khăn tắm, nước ấm nếu máy có chế độ. Túi lưới giữ cho các miếng nhỏ không chui vào khe lồng giặt.
- Phơi chỗ có nắng hoặc gió, miếng phải khô hẳn mới cất. Miếng hơi ẩm cất vào hộp sẽ có mùi sau hai ngày.
Nếu bạn giặt tay, ngâm miếng trong nước ấm có xà phòng mười lăm phút, vò kỹ từng miếng, xả nhiều nước. Không cần nước xả vải; nước xả để lại lớp màng làm miếng vải thấm kém đi.
Vết ố khó: mascara, son lì, kem nền
Ba loại vết hay để lại dấu nhất và cách xử lý từng loại. Thử ở một miếng trước khi làm cho cả mẻ.
| Vết | Vì sao khó | Cách xử lý tham khảo |
|---|---|---|
| Mascara chống nước | Có sáp và chất tạo màng chống nước | Xoa thêm dầu tẩy trang lên vết, chờ năm phút rồi mới vò với xà phòng |
| Son lì, son kem | Nhiều bột màu, bám vào sợi vải | Vò với xà phòng bánh ngay tối đó, để khô qua đêm là gần như không gỡ được |
| Kem nền, phấn nước | Dầu và bột màu | Ngâm nước ấm có xà phòng, vò kỹ mặt vải |
| Ố vàng chung sau nhiều lần giặt | Dầu tích lại | Phơi nắng trực tiếp; ngâm nước ấm với một thìa baking soda cho một chậu nhỏ trước khi giặt |
Đừng dùng thuốc tẩy javel cho bông tẩy trang. Vải đã thấm javel còn sót có thể kích ứng vùng da quanh mắt, và javel không được trộn với giấm hay bất kỳ dung dịch tẩy rửa tự pha nào khác vì có thể sinh khí độc. Miếng vải hơi ố nhưng sạch, không mùi vẫn dùng tốt.
Tự may bông tẩy trang từ áo thun và khăn cũ
Nếu nhà có áo thun bông cũ đã sờn hoặc khăn mặt còn tốt nhưng đã có khăn mới thay, bạn có thể tự làm một bộ trong một buổi tối mà không cần máy may. Đó cũng là cách ít rác nhất, vì vải đã có sẵn.
Chọn vải bông, không chọn vải pha nhiều sợi tổng hợp vì kém thấm. Dùng miệng cốc hoặc nắp hộp làm khuôn, đường kính khoảng tám đến mười phân. Cắt hai lớp vải áo thun hoặc một lớp áo thun ghép một lớp khăn xù. Khâu viền quanh mép bằng mũi khâu vắt, cách mép khoảng nửa phân, chừa một khe nhỏ, lộn mặt rồi khâu kín khe. Khăn mặt cũ thì đơn giản hơn nữa: cắt thành hình vuông nhỏ, khâu viền chống tưa.
Một tối có thể làm mười miếng. Không cần đẹp đều; cái quan trọng là đường may chắc để giặt máy không bung. Dải vải vụn còn lại không bỏ đi, cho vào túi vải vụn để lau dầu mỡ bếp trước khi rửa chảo.
Nếu không khâu được, vẫn còn cách: chọn vải khăn bông dày, cắt hình vuông bằng kéo răng cưa để mép ít tưa, dùng vài tuần rồi khâu viền dần khi có thời gian. Miếng hơi tưa vẫn lau được; chỉ cần cắt bỏ sợi chỉ thừa trước khi giặt để khỏi rối vào nhau.
Khi nào nên bỏ, và bỏ vào đâu
Bông tẩy trang vải dùng được rất lâu, nhưng không phải mãi mãi. Bỏ khi gặp một trong các trường hợp sau:
- Vải mỏng tới mức lau là thủng, hoặc đường may bung không khâu lại được.
- Có mùi chua hay mùi ẩm không mất dù đã giặt nước ấm và phơi nắng.
- Đã dùng lau vùng da bị viêm, chảy mủ, đau mắt đỏ. Những miếng này giặt riêng bằng nước nóng hoặc bỏ luôn, và tạm ngưng dùng chung túi giặt.
- Vải cứng, xơ, cọ vào da thấy rát.
Miếng vải bông cũ hết đời tẩy trang có thể xuống làm giẻ lau kệ, lau giày. Khi thật sự bỏ, cho vào nhóm rác còn lại; vải nhỏ, bẩn không được nhận ở chỗ thu gom quần áo cũ. Bao bì giấy của bộ bông mua mới thì cho vào nhóm giấy.
Nếu bạn bị đau mắt, viêm bờ mi hoặc vừa làm thủ thuật quanh mắt, hỏi bác sĩ nhãn khoa nên dùng gì để lau trong thời gian điều trị; nhiều người được khuyên dùng bông vô khuẩn một lần trong giai đoạn đó, và thế là hợp lý.
Lỗi hay gặp ở tháng đầu
Hầu hết người bỏ bông tẩy trang vải đều vướng một trong những lỗi sau:
- Dùng miếng vải khô chà mạnh để lấy lớp trang điểm, mặt đỏ rát và kết luận "vải thô hơn bông".
- Để miếng bẩn trong cốc ở bồn rửa mặt cả tuần, có mùi, giặt không hết.
- Mua miếng màu trắng tinh rồi khó chịu khi thấy ố sau tuần thứ hai.
- Giặt chung với quần áo không có túi lưới, miếng nhỏ lọt vào khe lồng máy giặt.
- Dùng chung một chồng với người nhà mà không phân màu.
- Bỏ luôn hộp bông gòn còn dở dang. Hộp bông cũ vẫn hữu ích cho việc sơ cứu, lau vết thương nhỏ, thấm dầu sơn móng; dùng hết rồi không mua lại là được.
Sửa mấy điểm trên trong một tuần, phần lớn mọi người dùng được lâu mà không phải quay lại bông gòn. Nếu da bạn vẫn kích ứng, ghi lại sản phẩm tẩy trang đang dùng và hỏi bác sĩ da liễu; nhiều khi lỗi nằm ở dầu tẩy trang chứ không ở miếng vải.
Áp vào nhà bạn: bộ tối thiểu và chỗ để trong phòng tắm
Phòng tắm chung cư thường chật và ẩm. Một bộ bông tẩy trang vải chỉ dễ dùng khi mỗi thứ có chỗ cố định. Danh sách dưới là bộ tối thiểu nhiều nhà dùng ổn:
- Một lọ thuỷ tinh có nắp hoặc hộp gỗ thoáng đựng miếng sạch, đặt ở kệ xa vòi sen hoặc ngoài cửa phòng tắm.
- Một túi lưới giặt có khoá kéo, treo trên móc sau cửa, đựng miếng đã xả. Túi treo thoáng thì miếng không có mùi trong vài ngày chờ giặt.
- Một bánh xà phòng nhỏ riêng ở bồn rửa mặt để vò miếng vải buổi tối.
- Một chai dầu tẩy trang hoặc hũ sáp tẩy trang mua cỡ lớn, dùng lâu, thay cho nhiều chai nước tẩy trang nhỏ.
- Mỗi người một màu vải nếu nhà có hơn một người dùng.
- Một túi lưới nhỏ trong túi đồ đi công tác.
Nhà chị Mai ở căn hộ một phòng ngủ, phòng tắm không có cửa sổ. Chị để lọ miếng sạch ở bàn trang điểm ngoài phòng ngủ, túi lưới treo ở ban công gần máy giặt. Từ khi dời hai thứ đó ra khỏi phòng tắm, miếng vải không còn mùi ẩm nữa.
Câu hỏi thường gặp
Bông tẩy trang vải có vệ sinh bằng bông gòn dùng một lần không?
Nếu được xả ngay sau khi dùng, giặt định kỳ và phơi khô hẳn thì đủ sạch cho người khoẻ mạnh. Không dùng chung giữa người với người. Khi đang có bệnh về mắt hay da, hỏi bác sĩ và có thể tạm dùng loại một lần.
Bông tẩy trang vải có lau sạch mascara chống nước không?
Được, nếu bạn dùng dầu hoặc sáp tẩy trang phù hợp và để chúng làm tan mascara trước. Miếng vải chỉ lấy đi phần đã tan; chà mạnh không giúp sạch hơn mà chỉ làm rụng mi và đỏ da.
Có nên dùng nước xả vải khi giặt bông tẩy trang không?
Không nên. Nước xả vải để lại lớp màng làm miếng vải thấm kém và có thể kích ứng vùng mắt. Xả nhiều nước sạch và phơi nắng là đủ để vải mềm và không mùi.
Bông tẩy trang vải dùng được bao lâu?
Nếu giặt đúng cách, mỗi miếng có thể dùng nhiều tháng đến vài năm. Bỏ khi vải mỏng thủng, bung đường may, có mùi không mất hoặc thô ráp gây rát da.
Có thể tự may bông tẩy trang không cần máy may được không?
Được. Cắt vải bông từ áo thun hoặc khăn mặt cũ theo khuôn miệng cốc, khâu tay hai lớp với mũi vắt quanh mép. Một buổi tối làm được khoảng mười miếng, đủ cho một người dùng thử.